Татарстан басуларында кукурузны ашлыкка җыю кызу темпта бара. Быел республикада әлеге культура 64 мең гектар мәйданда үстерелгән. Әмма көзге яңгырлар һәм туфракның артык дымлануы аграрийлар алдына уңышны вакытында җыеп алу бурычын куя.
5 октябрьдә узган киңәшмәдә Татарстан авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министры Марат Зяббаров хәбәр иткәнчә, республикада ашлык культураларын суктыру тәмамланган, хәзер төп игътибар кукурузага юнәлтелгән. Гомумән, җыеп алырга калган 450 мең гектар мәйданның якынча 100 мең гектарын кукуруза тәшкил итә.
Быел кукуруз мәйданы узган ел белән чагыштырганда 20 мең гектарга арткан. Шул ук вакытта һава торышы эшне катлауландыра. Урып-җыю чорында республика буенча уртача 170 миллиметр явым-төшем төшкән, 30 районда туфракның артык дымлануы күзәтелә. Кукуруз ашлыгының уртача дымлылыгы 42 процентка җитә. Мондый шартларда башакларда авырулар һәм микотоксиннар барлыкка килү куркынычы арта.
Югары дымлылык шартларында төп бурыч — кукуруз уңышын мөмкин кадәр тизрәк җыеп алу һәм саклау технологиясен дөрес оештыру.
Дымлы ашлыкны саклауның яңа ысулы
Шуңа күрә кайбер хуҗалыклар ашлыкны киптерүгә чыгымнарны киметү һәм җыюны тизләтү өчен дымлы вакланган ашлыкны консервацияләү технологиясенә мөрәҗәгать итә. Актаныш районының өч хуҗалыгында бу ысулны быел беренчеләрдән булып куллана башлаганнар. Дымлылыгы 30–40 процент булган кукурузны 10–15 көнгә иртәрәк җыеп, аны сенаж траншеяларына салырга мөмкин.
Технологиянең төп өстенлекләре:
-
кукурузаны 10–15 көнгә иртәрәк җыю мөмкинлеге;
-
азыкның үзләштерелү дәрәҗәсен 100 процентка кадәр җиткерү;
-
азык берәмлегенең үзкыйммәтен 18 процентка кадәр киметү;
-
технология таләпләре үтәлгәндә ацидоз куркынычын булдырмау.
Технологияне Актаныш районында август аенда узган киңәшмәдә тәкъдим иткәннәр. Быел аны гамәлгә кертүдә Беларусь техникасы һәм консервацияләү ысуллары кулланыла.
Яңа уңыш сыйфаты тикшерелде
Кукурузның яңа уңышына үткәрелгән беренче тикшеренүләр дә уңай нәтиҗә күрсәткән. 8 октябрьдә Үрнәкләрне сыйфат бәяләү үзәге Актаныш районыннан алынган дүрт партия буенча нәтиҗәләрен игълан иткән. Аларның гомуми күләме 11,5 мең тоннадан артып китә. 118 күрсәткеч буенча үткәрелгән тикшерү нәтиҗәсендә барлык үрнәкләр дә «Кормовая кукуруза» ГОСТ Р 53903-2010 таләпләренә туры килгән.
Кукурузга ихтыяҗ югары кала
Кукурузга ихтыяҗ да югары булып кала. 2025 ел нәтиҗәләре буенча ашлык кукурузын җитештерүнең рентабельлеге 20 процент тәшкил иткән, ә сату бәясе тоннасына 14 мең сумнан арткан. Республика хуҗалыклары һәм шәхси ярдәмче хуҗалыклар елына якынча 500 мең тонна кукуруз ашлыгына мохтаҗ, ә җитештерү күләме 280 мең тонна тирәсе.
Кукуруз ашлыгы терлекчелек өчен аеруча әһәмиятле. Аның энергетик кыйммәте югары, составында крахмал һәм май кислоталары бар, ә маллар аны яхшы ашый. Шуңа күрә республикада әлеге культура мәйданнарын арттыруга кызыксыну саклана.
Районнарда да эш үз темпында дәвам итә. Актанышта дымлы вакланган ашлыкны консервацияләү технологиясен куллануга игътибар зур. Буа районында һава шартлары аркасында урып-җыю кампаниясе өч айга сузылган, биредә кукуруздан тыш көнбагыш һәм соя да җыела. Чистай районында исә ашлык культураларын җыю тәмамланып, хуҗалыклар керемлерәк культураларга күчә башлаган.
Белгечләр китергән мәгълүматларга караганда, Россия күләмендә дә кукуруз уңышы буенча күрсәткечләр үскән: 2026 елда ашлык кукурузының уртача уңышы гектарыннан 70 центнерга җиткән, узган ел бу күрсәткеч 68,4 центнер булган. Татарстанда исә мәйданнарның артуы, уңышның сыйфаты һәм эчке ихтыяҗның югары булуы кукурузны агросәнәгать комплексы өчен мөһим культураларның берсе итә.
Нет комментариев